Đây là những ghi chép vụn vặt được rút ra trong quá trình tự học.
Sau khi kết thúc chương trình đại học, tôi vẫn tiếp tục học tiếp những kỹ năng khác để phục vụ cho công việc và cuộc sống. Mặc dù tự tin bản thân mình có khả năng tiếp thu tốt, có thể học bất cứ thứ gì mới và thấu hiểu nó chỉ trong vài tháng, nhưng chính tôi đôi khi vẫn cảm thấy khó khăn vì một số kiến thức mới lạ đến nỗi tôi không thể “nuốt” được. Chẳng hạn như khi học văn bằng hai ngành Ngôn ngữ Anh, những môn như Âm vị học và Hình thái học luôn khiến tôi phải căng não vì không thể nhớ hết các quy tắc của nó. Sau này đến khi tự học tiếng Nhật, đến những bài về kính ngữ, khiêm nhường ngữ, thực sự tôi không thể nào mà nhớ và áp dụng được.
Tôi thuộc kiểu người thích mày mò nghiên cứu cách học làm sao để hiệu quả, nhớ lâu, hiểu sâu nhất có thể. Vì cái tính không thích học vẹt và muốn phải hiểu rõ vấn đề nên việc học của tôi thực sự là tốn thời gian hơn người khác, đôi khi cũng dễ sa đà vào việc tìm hiểu ngọn nguồn và phương thức mà quên mất đi rằng, việc học cuối cùng cũng là để áp dụng vào thực tiễn, chỉ cần thực hành đi thực hành lại thật nhiều lần là có thể ghi nhớ và thành thạo được thôi.
Tuy nhiên, đó cũng là một điều khó, bởi vì không hẳn khi nào học cũng có thể đem ra thực hành ngay hoặc có môi trường để thực hành thật nhiều như mong muốn.
Tôi có đọc hoặc xem đâu đó một nội dung mà người ta nói rằng, chính việc tưởng tượng rằng mình đang sống trong thế giới đó, liên tục lặp đi lặp lại cái tưởng tượng rằng mình đang làm một việc gì đó, sẽ giúp ích rất nhiều khi ra thực hành việc đó ở ngoài thực tế. Chẳng hạn một cầu thủ bóng rổ trong thời gian bị chấn thương phải điều trị và nằm yên một chỗ, không được phép luyện tập, nhưng nếu anh ta liên tục tưởng tượng về việc mình sẽ luyện tập như thế nào, tay chân sẽ cử động ra sao sau khi hồi phục. Điều đó sẽ rất hữu ích cho việc anh ta quay lại sân bóng và tiếp tục tập luyện như chưa hề có chấn thương.
Tôi chợt nghiệm ra trong việc học, dù là bất kỳ kỹ năng nào, khả năng tưởng tượng đã giúp tôi thành thạo và tự tin hơn rất nhiều. Tôi nhớ lại thời kỳ đại học, khi ấy không có điều kiện để đến các trung tâm học giao tiếp tiếng Anh và cũng ít cơ hội được nói chuyện với người nước ngoài, tôi đã bật video của Mr Duncan và nhại theo, tưởng tượng rằng mình đang nói chuyện và được học trực tiếp với thầy ấy. Sau khi tốt nghiệp tôi bắt đầu nộp đơn xin việc, trong quá trình chờ gọi phỏng vấn tôi thường hay tưởng tượng và tập luyện một buổi phỏng vấn giả tưởng, và quả thực điều đó đem lại kết quả tốt. Trong buổi phỏng vấn cho đầu tiên của tôi tại một tập đoàn lớn của Nhật, tôi đã thực sự thể hiện hết những gì mình muốn nói bằng tiếng Anh trôi chảy, y hệt như trong những lần tập luyện tưởng tượng của mình và có được công việc đầu tiên không một chút khó khăn.
Sau này khi tôi có cơ hội được học một vài môn học trong chương trình cử nhân luật Úc, tôi buộc phải tưởng tượng mình là công dân Úc, người đang sống tại Úc, đồng thời tìm hiểu về văn hoá, lối sống, quan điểm giáo dục và kinh doanh của một số người Úc thông qua youtube để học tốt các môn luật được thiết kế dành riêng cho dân Úc. Nếu không tưởng tượng, tôi chẳng biết mục đích mình học những môn này để làm gì khi mình đang là một công dân Việt Nam và chẳng có quyền lợi gì tại Úc cả.
Đến khi quay trở lại học tiếng Nhật, tôi cũng phải tưởng tượng rằng mình đang nói chuyện với cấp trên, với khách hàng và phải sử dụng kính ngữ. Nếu không, tôi đâu có nhu cầu phải sử dụng kính ngữ hay khiêm nhường ngữ với ai và như vậy thì tôi sẽ không thể thuộc được những câu kính ngữ thật khó nuốt ấy và không thể nào hoàn thành được trình độ Nhật ngữ mà mình mong muốn.
Trong các ngành nghề khác, tôi nghĩ, cũng chẳng khác gì. Chúng ta không thể nào có cơ hội để được thực hành tất cả những gì mình học, cũng chưa chắc được đặt vào trong một môi trường thuận lợi để có thể dễ dàng tiếp thu, nhớ lâu, hiểu sâu những gì mình học. Nhưng bằng cách tưởng tượng, chúng ta sẽ tự tạo ra môi trường ấy trong đầu mình.
Thời đại này có nhiều công cụ giúp việc tưởng tượng của chúng ta được thuận lợi và đẩy nhanh tốc độ hơn, đó là từ youtube hay các kênh mạng xã hội nơi ta có thể theo dõi những người ở bên kia trái đất, ở những ngành nghề khác, những công việc khác mà họ sẵn sàng chia sẻ thoải mái cho mình biết điều họ đang làm. Việc liên tục xem những hình ảnh, video trực quan và thực hành nó trong trí tưởng tượng, có thể bù đắp phần nào cho việc học mà không có nơi thực hành. Tôi vẫn đề cao việc thực hành nhưng nếu trong hoàn cảnh thiếu thốn và khó khăn để có được môi trường thực hành, hãy thử dùng trí tưởng tượng xem sao. Một người đầu bếp có thể chưa bao giờ tự tay xử lý một con cá nóc, nhưng nếu họ cứ xem đi xem lại cách làm của một đầu bếp khác, thuộc lòng cách xử lý chế biến cá nóc và tưởng tượng trực quan trong đầu, thì lần đầu tiên anh ta cầm dao để xử lý một con cá nóc thực sự sẽ không mấy khó khăn nữa.
Tôi nghĩ việc luyện tập sự tưởng tượng trong đầu sẽ giúp ích rất nhiều cho việc học một điều mới, và đó cũng là lý do vì sao, dù thời đại công nghệ có phát triển đến đâu, trí tưởng tượng luôn là một thứ cần nuôi dưỡng từ thuở nhỏ đến khi trưởng thành.